Spierdijk is vindingrijk

Sasbout Vosmeer

Spierdijk is nog niet zo oud. Het is ontstaan als een veenontginning aan de rand van het in 1608-11 drooggelegd Wogmeer. Katholieken waren hier erg actief, in 1607 heeft bekende Sasbout Vosmeer hier al een parochie gesticht. Dat viel niet mee. Door de hervorming die vanaf 1559 in Nederland kwam opzetten, werden katholieken onderdrukt en mochten in het openbaar niet uitkomen voor hun manier van geloven. Toch werd er in het geheim samengekomen en tegen de verdrukking in bleven priesters actief.

Een beroemde naam

De bekende Sasbout Vosmeer die in 1607 een parochie in Spierdijk gesticht had kreeg een hogere functie en de eerste pastoor werd Simon Janszoon Spanbroek. Het eerste kleine kerkgebouwtje stond op aan de Noordspierdijkerweg bij de Kapelleweg. In 1674 tijdens een storm, viel de toren om en het kerkje stortte daarbij in. Het kerkje werd eenvoudig hersteld. Na lang aandringen werd uiteindelijk toestemming gegeven door de Staten van Holland om een nieuw kerkje te bouwen.

De ene na de andere kerk

In 1765 werd een houten kerkje met een rieten dak en kleine pastorie gebouwd aan de Spierdijkerweg vóór het huidige kerkhof. De gemeenschap groeide gestaagd. De kerk werd te klein en verviel tot een bouwval. Koning Willem 1 had echter bij koninklijk besluit bepaald dat er geen nieuwe kerken mogen worden gebouwd. Men moest maar liefst 42 jaar wachten tot de gedeputeerde staten in 1849 toestemming geven in Spierdijk een nieuwe kerk te bouwen. Dit wordt direct opgepakt door de wakkere bewoners van deze degelijk rooms katholieke enclave.

De huidige kerk

Architect Ing. Wolterus van der Horst wordt aangesteld en ontwerpt een axiale hallenkerk model standaard waterstaatskerk. In 1850 wordt de kerk in gebruik genomen. Toegewijd aan S. Georgius (beter bekend als Sint Joris). De gemeenschap groeit nog steeds. In 1885 telt de parochie 1609 parochianen. Er werden zestig kinderen gedoopt en er zijn eenendertig mensen overleden. De kerk werd weer te klein. Achitect A.C. Bleijs tekent voor de uitbreiding van de kerk. Een architectonisch hoogstandje werd het! Een kruiskerk met verhoogd centraal middengedeelte, een longitudinale bouwwijze.

24 juni 1889 wordt de vergrote kerk in gebruik genomen. Het orgel (in 2010 gerestaureerd) dateert  nog uit 1875 en is door L. Ypma uit Alkmaar gebouwd. Het  heeft 20 registers verdeeld over twee klavieren en een hangend voetpedaal.

De nieuwere tijd

De parochie was altijd erg actief. Ook naar anderen toe. In de oorlog waren hier heel wat onderduikers uit de Hollandse steden die als boerenknechten verkleed hun werk deden en hun leven redden. Hoewel het geloof een belangrijke plaats inneemt in de harten van de Spierdijkers bleek de kerk, vooral na de uitbreiding, in de 21e eeuw toch wat groot. In 2016 is er goed onderhandeld met allerlei mogelijke  ‘meegebruikers’ van de kerk. Het gaat om werkenden in de fysiotherapie, mensendieck en podotherapie. Die zullen waarschijnlijk in het oudste gedeelte van de kerk terecht komen. Aan de andere kant kijkt de patroonheilige, nog steeds in dapper gevecht met de draak, wat verbaasd toe denk ik.

Zuidermeer

Ten noordoosten van Spierdijk ligt het dorpje Zuidermeer. Ook daar een actief kerkelijk leven. De kerk die er nu staat werd gebouwd in 1933-34 naar ontwerp van N. Molenaar. Het is een traditionalistisch bouwwerk zoals dat zo mooi heet, toegewijd aan O.L.V. van Lourdes. Het is een karakteristiek bouwwerkje, een zaalkerk met een torentje in de voorgevel en een uitbouw met beelden van Maria en S. Bernadette die eerbiedig op de grond knielt. De hele kerk is niet meer als kerk in gebruik maar er is een intieme devotieruimte.

Wogmeer

Ten westen van Spierdijk ligt Wogmeer genoemd naar het drooggelegde meer waar we over spraken. Daar geen kerk of kerkje, alleen maar de poldermolen met de mooie naam ‘nieuw leven’ en interessante oude boerderijen zoals de Gretahoeve uit op nummer 88 uit 1870 en een andere fraaie boerderij op nummer 28.

Zr. Hermenegild Odijk heeft ter gelegenheid van het 150 jarig bestaan van de kerk van Spierdijk in 2000 een boekwerkje geschreven.

http://www.kerkspierdijk.nl
http://nl.wikipedia.org/wiki/Spierdijk

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *